Edhe pse duken të palëvizshme, bimët reagojnë vazhdimisht ndaj mjedisit përreth. Era, shiu, kafshët dhe insektet ushtrojnë presion mbi to, ndërsa bimët nuk mund të largohen. Për këtë arsye, ato duhet të ndiejnë këto ndikime dhe të përshtatin mënyrën e rritjes.
Studiuesit e Universitetit të Lundit kanë zbuluar një zinxhir të shpejtë sinjalizimi që ndihmon bimët të reagojnë ndaj prekjes ose dëmtimit. Sinjali nis brenda rreth një minute dhe mund të ndryshojë aktivitetin e qindra gjeneve, duke ndikuar edhe në rritjen e bimës.
Eksperimentet u kryen me arabidopsisthaliana, një bimë e vogël me lule. Studiuesit i prekën lehtë bimët 12-ditëshe me një furçë të butë rreth 10 herë. Brenda një minute u aktivizuan proteinat MPK3 dhe MPK6, të cilat përcollën sinjalin në qelizat e bimës. Aktiviteti i tyre mbeti i lartë për rreth 10 minuta.
Rreth 22 minuta pas prekjes, aktiviteti i 2032 gjeneve kishte ndryshuar. Studiuesit identifikuan gjithashtu 1168 gjene që përsëriteshin vazhdimisht në reagimin e hershëm ndaj prekjes.
Ndryshime të shpejta u vunë re edhe te proteinat. Pas vetëm një minute, 160 vende në proteina kishin ndryshuar, ndërsa pas 10 minutash numri arriti në 380.
Studiuesit zbuluan se prekja e përsëritur mund të ndikojë edhe në rritjen e bimës. Pas dy javësh, prekja dy herë në ditë e zvogëloi sipërfaqen e rozetës së gjetheve të bimëve normale me rreth 38% dhe vonoi lulëzimin me rreth tre ditë.
Megjithatë, shkencëtarët ende nuk e dinë se cili është mekanizmi që e zbulon fillimisht prekjen. Gjithashtu, eksperimentet u kryen kryesisht në kushte të kontrolluara me arabidopsis, ndaj mbetet për t’u parë nëse të njëjtat procese ndodhin te bimët bujqësore dhe në kushte reale.
Studimi, i publikuar në Nature Communications, tregon se edhe një prekje e lehtë mund të shkaktojë brenda pak minutash një reaksion molekular që përfundimisht ndryshon mënyrën se si bima rritet dhe përshtatet me mjedisin.
