Astronomët kanë zbuluar se një planet me masë të ngjashme me Tokën mund të mbajë një orbitë të qëndrueshme në zonën ku teorikisht mund të ekzistojnë kushtet për jetë, edhe në një sistem yjor me dy diej. Sistemi në fjalë, i njohur si 70 Ophiuchi AB, ndodhet rreth 16 vite-dritë larg Tokës.
Studimi, i publikuar më 12 tetor nga ScienceAlert, shqyrton mundësinë që planetët të qëndrojnë në orbita të qëndrueshme në sisteme ku dy yje rrotullohen rreth njëri-tjetrit. Rezultatet tregojnë se prania e një ylli të dytë nuk e bën automatikisht të pamundur ekzistencën e një planeti të ngjashëm me Tokën.
A mund të ekzistojë jetë në një botë me dy diej?
Ideja e një planeti me dy diej është bërë e njohur për publikun përmes filmave fantastiko-shkencorë, por astronomët po përpiqen të kuptojnë se sa të zakonshme mund të jenë këto sisteme në realitet. Një nga çështjet kryesore është stabiliteti i orbitës. Forcat gravitacionale të dy yjeve mund ta tërheqin planetin në drejtime të ndryshme, duke e bërë orbitën të paqëndrueshme. Në disa konfigurime, megjithatë, planeti mund të vazhdojë të rrotullohet rreth njërit prej yjeve për periudha shumë të gjata.
Për të studiuar sistemin 70 Ophiuchi AB, studiuesit përdorën matje të lëvizjes së yjeve, përfshirë të dhëna historike dhe vëzhgime nga disa instrumente astronomike. Ata kryen simulime për të parë nëse një planet me masë të krahasueshme me atë të Tokës mund të qëndronte në orbitë në zonën e banueshme të yllit kryesor.
Një sistem i njohur prej gati 250 vjetësh
Sistemi 70 Ophiuchi është vëzhguar prej shekujsh. Astronomi William Herschel e identifikoi si një sistem binar në fund të shekullit XVIII. Në vitin 1855, astronomi William Jacob pretendoi se kishte shenja të një planeti në këtë sistem, një nga pretendimet më të hershme për ekzistencën e një planeti jashtë Sistemit Diellor.
Teknologjia e asaj kohe nuk lejonte konfirmimin e një zbulimi të tillë. Me kalimin e viteve, përparimi i instrumenteve astronomike u ka dhënë shkencëtarëve mundësinë të testojnë më me saktësi hipoteza të ngjashme.
Studimi i ri përjashtoi gjithashtu mundësinë e disa planetëve gjigantë me masë të krahasueshme me Jupiterin ose më të madhe, brenda një pjese të caktuar të sistemit të shqyrtuar nga studiuesit.
Megjithatë, ekziston një dallim i rëndësishëm: studimi nuk konfirmon se në sistem ka një planet të tillë, as se ai përmban jetë. Ai tregon se, sipas modeleve të përdorura, një orbitë e qëndrueshme për një planet me masë të ngjashme me Tokën është e mundur në zonën e banueshme të yllit kryesor.
Ky rezultat ndihmon në përcaktimin e vendeve ku astronomët mund të kërkojnë planetë jashtë Sistemit Diellor dhe në zgjerimin e kuptimit tonë për sistemet planetare që mund të krijohen rreth yjeve të dyfishtë.
