Udhëheqësi i Malit të Zi thotë se kombi i tij dëshiron të bëhet anëtar i BE-së më pak për arsye tradicionale “fiskale” dhe më shumë për siguri.
“Bashkimi me BE-në, dikur ishte një histori rreth mbështetjes fiskale për infrastrukturën tuaj. Por në fakt nuk është më kështu”, tha kryeministri Milojko Spajic.
Në vend të kësaj, Mali i Zi, i cili zyrtarisht nisi negociatat e pranimit në BE në vitin 2012 dhe është kandidati kryesor për anëtarësim, po kërkon të bashkohet me bllokun pjesërisht për shkak të statusit të tij si një “projekt paqeje”, tha ai.
“Çelësi për ne, pse duam të bashkohemi me BE-në, janë padyshim vlerat e përbashkëta në të cilat të gjithë besojmë, dhe së dyti, është tregu i vetëm, janë gjysmë miliardi njerëz kundrejt gjysmë milioni malazezë. Dhe gjëja e tretë është se është një projekt paqeje, ndoshta edhe projekti i fundit i paqes në Tokë këto ditë, kështu që kjo është vlera e Bashkimit Evropian”, tha Spajic.
Në të gjithë Evropën, vendet jo-anëtare të BE-së, nga Islanda në Moldavi, kanë shprehur gjithnjë e më shumë interes për t’u bashkuar me bllokun për siguri dhe mbrojtje, në vend që thjesht të përfitojnë nga tregtia dhe ekonomia, pas pushtimit të plotë të Ukrainës nga Rusia në vitin 2022 dhe kërcënimeve të Donald Trump për të pushtuar Groenlandën.
Mali i Zi është deri tani vendi kandidat më i përparuar në negociatat e pranimit, duke mbyllur 14 nga 33 kapitujt negociues, kriteret e kërkuara për t’u bashkuar me BE-në. Por disa vende anëtare janë skeptike në lidhje me shtimin e anëtarëve të rinj dhe së pari duan të reformojnë procesin e vendimmarrjes së bllokut.
Spajic tha se Podgorica, e cila ka vendosur një objektiv ambicioz për t’u bashkuar me BE-në deri në vitin 2028, ishte “80, 90 për qind e gatshme” kur bëhet fjalë për mbylljen e kapitujve të mbetur dhe ishte “shumë e sigurt” se do ta bënte këtë deri në fund të vitit 2026.
“Disa nga gjërat që po bëjmë tani, reformat që po bëjmë, janë absolutisht të paprecedentë”, tha ai.
Duke iu bashkuar BE-së, Mali i Zi do t’i “jepte shpresë Ballkanit Perëndimor” së bashku me “ruajtjen e zgjerimit si një mjet shumë, shumë të fortë të Bashkimit Evropian”, argumentoi Spajic.
