Kush është kandidati më i mirë për të mposhtur Marine Le Pen? Kjo është pyetja që përshkon të gjitha kampet politike në Francë dhe nga e cila do të varet një pjesë e fatit të Evropës. Nëntë muaj para zgjedhjeve, përgjigjja ende mungon. Madje, sondazhet sugjerojnë se asnjë nga kundërshtarët më të mundshëm nuk është aktualisht në gjendje të ndalë lideren e Rassemblement National.
Pasi u rikthye në garën për Pallatin Élysée pas rekursit të paraqitur në Gjykatën e Kasacionit, Le Pen do të fitonte në raundin e dytë ndaj çdo kandidati të testuar në sondazhe. Sipas anketës së fundit të institutit Ifop, ajo do të mposhtte si Édouard Philippe, ashtu edhe Gabriel Attal dhe Jean-Luc Mélenchon, me një diferencë që varion nga 54% deri në 70%.
Për Frédéric Dabi, drejtor i përgjithshëm i Ifop, bëhet fjalë për një kthesë “historike” në elektoratin francez.
“Është hera e parë që Rassemblement National fiton edhe mes pensionistëve në raundin e dytë, të cilët deri tani kanë qenë një nga pengesat më të forta kundër ekstremit të djathtë.”
Nga ana tjetër, Brice Teinturier, drejtor i institutit tjetër të madh të sondazheve Ipsos BVA, bën thirrje për kujdes dhe refuzon të bëjë parashikime për balotazhin.
“Mendoj se nuk do të ishte e përgjegjshme. Të dhënat janë ende shumë të brishta,” shpjegon ai.
“Ende nuk e njohim të gjithë ofertën elektorale dhe këto zgjedhje presidenciale janë më të hapura se kurrë, si në raundin e parë ashtu edhe në të dytin. Këtë herë po lëvizim në të panjohurën.”
Pika ku Teinturier dhe Dabi bien dakord është se një fitore e ekstremit të djathtë nuk mund të përjashtohet më.
“Nuk është e mundshme, por është e mundur”, thotë Teinturier.
Rassemblement National vazhdon të ngjallë shqetësim te rreth gjysma e francezëve, por ky mosbesim mund të mos mjaftojë më për të rindërtuar “frontin republikan”, i cili deri tani e ka penguar Marine Le Pen të hyjë në Pallatin Élysée.
Gjithçka do të varet nga kandidatët e tjerë dhe duket se po hapet një mundësi për të majtën e moderuar.
Megjithëse Jean-Luc Mélenchon ka humbur popullaritet mes votuesve progresistë, ai vazhdon të ketë një organizatë të fortë, një bazë të konsoliduar dhe një nivel mbështetjeje që asnjë kandidat socialist nuk arrin ta afrohet për momentin.
Ai mbetet kandidati i majtë me më shumë gjasa për t’u kualifikuar në raundin e dytë, por është gjithashtu ai që, sipas sondazheve, do të humbiste me diferencën më të madhe ndaj Marine Le Pen.
“Nëse blloku i qendrës paraqitet i përçarë dhe nëse Mélenchon nuk arrin të rritet, duke mbetur rreth 15%, atëherë kandidati socialdemokrat mund të kualifikohet për raundin e dytë”, thekson Teinturier.
Pikërisht mbi këtë skenar po përqendrohen lëvizjet politike në të majtë.
Në Francë nuk flitet për një “front të gjerë”. Zgjedhjet paraprake të përbashkëta janë refuzuar nga Partia Socialiste, e cila ka njoftuar se do të zhvillojë konsultimin e saj në mesin e tetorit.
Intelektuali dhe eurodeputeti Raphaël Glucksmann duket tashmë i prirur të kandidojë, ndërsa François Hollande, në mënyrë të papritur, nuk do të jetë pjesë e garës. Sipas barometrit të korrikut të institutit Elabe, ai është personaliteti politik me imazhin më pozitiv mes votuesve progresistë.
46% e të anketuarve kanë një vlerësim pozitiv për të, tetë pikë përqindjeje më shumë se në matjen e mëparshme. Kështu ai kalon Glucksmannin, i cili ndalet në 42%.
Në qendër, dy ish-kryeministrat Édouard Philippe dhe Gabriel Attal vazhdojnë paralelisht fushatat e tyre elektorale, pa qenë ende e qartë nëse dhe kur do të bashkojnë forcat.
Rreziku është shpërndarja e votave, gjë që mund t’i pengojë të dy të arrijnë në raundin e dytë dhe ta bëjë edhe më të vështirë rindërtimin e një fronti republikan.
Ekziston gjithashtu mundësia që kandidati më i fortë të mos ketë dalë ende në skenë.
Mes emrave të përfolur si kandidatë surprizë përmenden shpesh “mbreti i supermarketeve”, Michel-Édouard Leclerc, dhe bankieri i njohur Matthieu Pigasse.
“Shumë pak e mundshme”, komenton megjithatë Teinturier, i cili i konsideron këto hipoteza kryesisht si një shpërqendrim mediatik tipik i verës.
“Në sistemin francez, i cili parashikon shumë kufizime dhe filtra për të kandiduar, është shumë e vështirë që një figurë e panjohur të hyjë në garë në momentin e fundit.”
Për të kandiduar duhen 500 firma nga përfaqësues të zgjedhur, një strukturë organizative, financime dhe, mbi të gjitha, një besueshmëri presidenciale që nuk mund të ndërtohet brenda pak muajsh.
Prandaj, pyetja mbetet ende pa përgjigje./ La Repubblica
