Dolly Parton nuk ishte thjesht një këngëtare country. Ajo ishte një histori suksesi amerikane e kthyer në legjendë: një vajzë e rritur në varfëri, në një familje me 12 fëmijë, që nisi të këndonte që në fëmijëri dhe përfundoi duke u bërë një nga artistet më të njohura të shekullit XX dhe XXI.
Dolly Rebecca Parton lindi më 19 janar 1946 në Locust Ridge, në malet e Great Smoky Mountains të Tenesit. Ishte fëmija i katërt i 12 fëmijëve të familjes Parton. Prindërit e saj kishin shumë pak para dhe familja jetonte në kushte të vështira, por muzika ishte pjesë e pandashme e jetës së tyre.
Që e vogël, Dolly tregoi një talent të pazakontë. Ajo shkroi këngën e saj të parë kur ishte vetëm rreth pesë apo gjashtë vjeç dhe nisi të performonte në radio e televizione lokale që në moshë shumë të re.
Në vitet e para, një rol të rëndësishëm në karrierën e saj pati xhaxhai Bill Owens, i cili e ndihmoi të hynte në botën e muzikës. Pas përfundimit të shkollës së mesme, Parton u zhvendos në Nashville, kryeqendrën e muzikës country, me ëndrrën për t’u bërë këngëtare.
Takimi që ndryshoi karrierën
Në Nashville, Parton u bë pjesë e emisionit të famshëm “The Porter Wagoner Show”, ku bashkëpunoi me këngëtarin Porter Wagoner. Ky ishte një nga hapat vendimtarë në karrierën e saj.
Por Dolly nuk pranoi të mbetej thjesht një këngëtare në hijen e dikujt tjetër. Ajo kishte ambicie shumë më të mëdha dhe, mbi të gjitha, një talent të jashtëzakonshëm si kompozitore.
Në vitin 1967 publikoi albumin e saj të parë, “Hello, I’m Dolly”, duke nisur një karrierë që do të zgjaste për më shumë se gjashtë dekada.
Me kalimin e viteve, Parton shkroi mijëra këngë. Mes tyre janë disa prej krijimeve më të njohura në historinë e muzikës amerikane: “Jolene”, “Coat of Many Colors”, “9 to 5” dhe “I Will Always Love You”. Ajo ka shkruar rreth 3 mijë këngë dhe ka shitur më shumë se 100 milionë disqe në mbarë botën.
“I Will Always Love You” mori një jetë të dytë dhe u bë një fenomen global pasi Whitney Houston e interpretoi për filmin The Bodyguard. Kënga e Parton u shndërrua kështu në një prej baladave më të famshme të të gjitha kohërave.
Nga muzika në Hollywood
Suksesi i Dolly Parton nuk u ndal te muzika.
Ajo u shfaq në filma dhe televizion, duke u kthyer në një figurë të njohur edhe për publikun që nuk dëgjonte muzikë country. Një nga rolet e saj më të famshme ishte në filmin “9 to 5”, ndërsa më vonë luajti edhe në “Steel Magnolias”.
Në ekran, Parton solli të njëjtën figurë që kishte krijuar edhe në muzikë: një grua me humor, vetëbesim, stil të ekzagjeruar dhe një aftësi të veçantë për të mos e marrë veten shumë seriozisht.
Flokët biondë, veshjet me shkëlqim dhe pamja e saj e veçantë u bënë pjesë e markës Dolly Parton. Por pas këtij imazhi shumëngjyrësh fshihej një prej grave më të zgjuara në biznesin amerikan të argëtimit.
Ajo ndërtoi një perandori
Parton nuk u mjaftua me të ardhurat nga muzika dhe filmat. Ajo ndërtoi një perandori biznesi.
Në vitin 1986 u hap Dollywood, parku argëtues në Pigeon Forge, Tenesi, i cili u shndërrua në një prej atraksioneve kryesore turistike të rajonit.
Ajo investoi gjithashtu në hotele, shfaqje, produksione muzikore dhe projekte të ndryshme argëtuese, duke e kthyer emrin “Dolly Parton” në një markë globale.
Nga vajza që u rrit pa libra te “The Book Lady”
Por një nga kapitujt më të rëndësishëm të jetës së saj nuk lidhet me muzikën.
Në vitin 1995, Parton krijoi Imagination Library, një program që shpërndan libra falas për fëmijët. Ideja lindi nga përvoja e saj familjare: babai i Dolly-t nuk kishte mundur të mësonte të lexonte dhe të shkruante.
Ajo nisi programin në qarkun ku ishte rritur dhe, me kalimin e viteve, ai u zgjerua në Shtetet e Bashkuara, Kanada, Mbretërinë e Bashkuar, Australi dhe Irlandë. Sipas të dhënave të organizatës, deri tani janë shpërndarë më shumë se 270 milionë libra falas për fëmijë.
Për këtë arsye, shumë fëmijë nisën ta quanin Dolly-n “The Book Lady”.
Një yll që nuk harroi nga vinte
Ndoshta kjo është arsyeja pse historia e Parton është kaq e veçantë.
Ajo nuk e fshehu kurrë faktin se vinte nga varfëria. Përkundrazi, e ktheu atë në një prej burimeve kryesore të krijimtarisë së saj.
Historia e familjes, malet e Tenesit, mungesa e parave, veshjet e thjeshta dhe marrëdhëniet njerëzore u shfaqën vazhdimisht në këngët e saj.
Nga një vajzë që këndonte në një shtëpi të varfër në malet e Tenesit, Parton u shndërrua në një artiste me ndikim global, me më shumë se 100 milionë disqe të shitura, dhjetëra çmime dhe një vend të veçantë në historinë e muzikës amerikane.
Ajo ishte një prej figurave të rralla që arriti të kalonte kufijtë e muzikës country dhe të bëhej e dashur nga breza të ndryshëm, në vende të ndryshme dhe për arsye shumë më të mëdha se këngët e saj.
Dolly Parton ishte këngëtare, kompozitore, aktore, biznesmene dhe filantropiste. Por mbi të gjitha, ajo ishte një histori e jashtëzakonshme për mënyrën se si një vajzë e lindur në varfëri mund të ndërtojë me talent, punë dhe këmbëngulje një trashëgimi që shkon shumë përtej skenës.
Dhe ndoshta pikërisht këtu qëndron sekreti i Dolly Parton: pas miliona disqeve të shitura, skenave të mëdha, flokëve biondë dhe kostumeve me shkëlqim, ajo nuk pushoi kurrë së qeni vajza e vogël nga malet e Tenesit që besonte se mund të bëhej diçka më shumë.
