Nga Klevis Elezi
Deklarata e Presidentit ukrainas Volodymyr Zelensky për Kosovën nuk mund dhe nuk duhet të kalojë në heshtje në Tiranë. Në një kohë kur Ukraina kërkon mbështetjen e komunitetit ndërkombëtar për sovranitetin dhe integritetin e saj territorial, qëndrimi i saj për të mos njohur Republikën e Kosovës përbën një kontradiktë që Shqipëria duhet ta trajtojë me seriozitet.
Shqipëria ka qenë ndër vendet më të zëshme në mbështetje të Ukrainës që prej fillimit të luftës. Por politika e jashtme nuk mund të ndërtohet mbi mbështetje të njëanshme. Ajo duhet të mbështetet mbi interesin kombëtar, reciprocitetin dhe respektin e ndërsjellë.
Për shqiptarët, Kosova nuk është një çështje dytësore e politikës së jashtme. Kosova është një realitet i pakthyeshëm politik dhe shtetëror dhe Shqipëria ka detyrimin të mbrojë të drejtën e saj për njohje ndërkombëtare.
Është e vështirë të kuptohet se si një shtet që kërkon nga bota respekt për sovranitetin dhe integritetin territorial të vetin, mund të refuzojë të njohë një shtet tjetër që kërkon të njëjtën gjë. Pikërisht këtu duhet të ndërhyjë diplomacia shqiptare.
Tirana duhet t’ia bëjë të qartë Kievit se mbështetja shqiptare nuk mund të konsiderohet e pakushtëzuar. Shqipëria ka të drejtë të kërkojë reciprocitet politik dhe diplomatik dhe të rishikojë nivelin e bashkëpunimit me një shtet që vijon të mos njohë Kosovën.
Kjo nuk do të thotë të jesh kundër popullit ukrainas dhe as të mbështesësh Rusinë. Do të thotë të mbrosh interesin shqiptar. Shqipëria mund të jetë solidare me popullin ukrainas dhe njëkohësisht të kërkojë nga qeveria ukrainase një qëndrim më të drejtë ndaj Kosovës.
Po aq e rëndësishme është që Shqipëria të zbatojë ligjet e saj në mënyrë të barabartë për çdo shtetas të huaj që ndodhet në territorin e Republikës së Shqipërisë. Nëse shtetas ukrainas, apo shtetas të çdo kombësie tjetër, shkelin ligjet shqiptare, institucionet duhet të veprojnë sipas ligjit, pa tolerime dhe pa privilegje të veçanta. Miqësia mes shteteve nuk mund të nënkuptojë imunitet nga ligji shqiptar.
Shqipëria duhet gjithashtu të ruajë një distancë të qartë nga përfshirja e drejtpërdrejtë në luftën Rusi–Ukrainë. Konflikti është mes Rusisë dhe Ukrainës dhe interesi i Shqipërisë është të mbështesë paqen, sigurinë dhe zgjidhjen diplomatike, duke mos marrë përsipër angazhime që tejkalojnë interesin dhe kapacitetet e vendit.
Tirana nuk duhet të harrojë se politika e jashtme duhet të nisë nga interesat e Shqipërisë dhe nga çështjet që prekin drejtpërdrejt shqiptarët. Nëse një partner ndërkombëtar kërkon solidaritet për kauzën e tij, është e arsyeshme që Shqipëria të kërkojë të njëjtin solidaritet për Kosovën.
Prandaj, pas deklaratës së Zelenskyt, Shqipëria duhet të rishikojë marrëdhënien e saj me Ukrainën dhe të përdorë të gjitha instrumentet diplomatike në dispozicion për të kërkuar ndryshimin e këtij qëndrimi.
Nuk bëhet fjalë për armiqësi ndaj Ukrainës. Bëhet fjalë për dinjitet dhe reciprocitet.
Shqipëria duhet të jetë e qartë: mbështetja për një shtet nuk mund të vijë në kurriz të interesit kombëtar shqiptar.
Kosova meriton njohje. Shqipëria meriton reciprocitet. Dhe politika e jashtme shqiptare duhet të ketë gjithmonë në qendër interesin kombëtar.
