Të paktën tre vende të NATO-s shpenzojnë shumë pak për mbrojtjen
Tre vende të NATO-s rezultojnë se kanë shpenzuar më pak për mbrojtjen sesa ishte rënë dakord, sipas burimeve të NATO-s. Çekia, Sllovenia dhe Shqipëria nuk arritën nivelin minimal të kërkuar vitin e kaluar, ndërkohë që tashmë duhet të përgatiten për një buxhet edhe më të lartë të mbrojtjes.
NATO njoftoi në mars me kënaqësi se të gjitha shtetet anëtare kishin shpenzuar në vitin 2025 të paktën 2% të Prodhimit të Brendshëm Bruto (PBB) për mbrojtjen, shkruan media holandeze.
Përpara samitit të NATO-s në Hagë verën e kaluar, sekretari i përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, ushtroi presion të madh mbi vendet që kishin mbetur prapa për të përmbushur më në fund këtë prag minimal prej 2%. Përndryshe, ato dhe vetë NATO-ja rrezikonin të përballeshin me zemërimin e presidentit amerikan Donald Trump.
Megjithatë, pas një auditimi të hollësishëm financiar nga NATO, u zbulua se tre vende nuk e kishin arritur realisht objektivin. Sipas një zyrtari të lartë, ato kishin përfshirë në llogaritje shpenzime që nuk lejohen të numërohen si shpenzime të mbrojtjes.
Sipas një burimi të NATO-s, veçanërisht Shqipëria dhe Sllovenia dolën dobët, duke rezultuar rreth 0.5 pikë përqindjeje nën nivelin e kërkuar.
Burime të brendshme thonë se këto tre vende rrezikojnë të mos arrijnë përsëri pragun prej 2% edhe këtë vit. Ka gjithashtu shqetësime për Hungaria.
Ndërkohë, sekretari amerikan i mbrojtjes, Pete Hegseth, mund të ndërmarrë masa ndaj aleatëve që nuk përmbushin detyrimet e tyre, si dhe ndaj vetë NATO-s.
Shtetet e Bashkuara po shqyrtojnë mundësinë e uljes së kontributit të tyre financiar në NATO. Aktualisht, ato mbulojnë rreth 15% të buxhetit të NATO-s, nga i cili financohen selitë, misionet dhe stërvitjet e aleancës.
Sipas disa burimeve, Shqipëria mund të përballet edhe me rrezikun që të mos lejohet të organizojë samitin e ardhshëm të NATO-s.
“Sipas burimeve të NATO-s, Shqipëria, Sllovenia dhe Çekia nuk arritën realisht objektivin prej 2% të PBB-së për mbrojtjen në vitin e kaluar, pavarësisht deklarimeve fillestare se të gjitha vendet anëtare e kishin përmbushur atë. Shqipëria dhe Sllovenia thuhet se kanë qenë ndër vendet me devijimin më të madh nga objektivi.”, sqarohet në shkrim.
